Oogzenuw & oogdruk

Glaucoom — de sluipmoordenaar van het zicht

Glaucoom is een chronische ziekte van de oogzenuw, vaak uitgelokt door een te hoge oogdruk. De zenuwvezels die het netvlies met de hersenen verbinden sterven geleidelijk af. Omdat het zicht zeer traag en vanaf de randen vermindert, merkt de patiënt het zelf pas in een laat stadium — onbehandeld kan glaucoom leiden tot blindheid.

Illustratie van glaucoom — oogdrukmeting

Wat is glaucoom precies?

In een gezond oog wordt continu kamerwater geproduceerd en weer afgevoerd via de kamerhoek. Stokt die afvoer, dan stijgt de druk in het oog en komt de doorbloeding van de oogzenuw in het gedrang. Bij normale-druk glaucoom sterven zenuwvezels af ondanks een normale oogdruk, meestal door een gevoelige doorbloeding.

Wie loopt risico?

  • Leeftijd boven 40 jaar
  • Familiale belasting (glaucoom bij ouders of broers/zussen)
  • Hoge bijziendheid of verziendheid
  • Diabetes, lage bloeddruk of slaapapneu
  • Langdurig gebruik van cortisone
  • Eerdere oogtrauma's

Hoe stellen we de diagnose?

Eén meting volstaat niet. In de praktijk combineren we steeds verschillende onderzoeken:

  • Oogdrukmeting (tonometrie) — met de gouden standaard Goldmann-applanatie of een non-contact tonometer.
  • Pachymetrie — de dikte van het hoornvlies beïnvloedt de gemeten oogdruk.
  • OCT van de oogzenuw — meet de dikte van de zenuwvezellaag op een paar micrometer nauwkeurig en detecteert verlies jaren vóór er een uitval in het gezichtsveld optreedt.
  • Gezichtsveldonderzoek (perimetrie) — brengt blinde vlekken in kaart.
  • Gonioscopie — beoordeling van de kamerhoek (open of gesloten hoek).

Behandeling

Glaucoom is niet te genezen, maar wél perfect onder controle te houden door de oogdruk te verlagen. De keuze hangt af van het type en de ernst:

  • Oogdrukverlagende druppels — eerste keuze. Vaak één druppel per dag (prostaglandine-analogen).
  • SLT (Selective Laser Trabeculoplasty) — een korte laserbehandeling in de kamerhoek; verlaagt de druk gedurende 3 à 5 jaar en kan herhaald worden.
  • MIGS (Minimally Invasive Glaucoma Surgery) — micro- implantaten die het kamerwater beter afvoeren, vaak gecombineerd met een cataractoperatie.
  • Filtrerende chirurgie (trabeculectomie, tube-shunt) — voor gevorderde gevallen.

Hoe vaak op controle?

Vanaf 45 jaar is een tweejaarlijkse screening aangeraden, vanaf 60 jaar jaarlijks. Bij familiale belasting starten we vroeger. Eens de diagnose gesteld is, volgen we patiënten elke 4 à 6 maanden op.

Plan een glaucoomscreening

Een glaucoomscreening duurt ongeveer 30 minuten en omvat oogdrukmeting, OCT van de oogzenuw en een gerichte oogspiegeling. Een waarde van zekerheid voor uw zicht.